Istorija Požarevca

Na prostorima današnjeg Požarevca, između Kostolca i sela Drmna, na ušću reke Mlave u Dunav, prostirao se drevni grad Viminacijum. Izgrađen je za vreme vladavine Rimske imperije. U njemu su prvih decenija naše ere boravili ratnici IV i VII legije Rimske imperije.
Nedaleko od Viminacijuma, na samom ušću Velike Morave u Dunav, bio je sagrađen još jedan rimski grad – Margum.
U oba ova grada bila je razvijena trgovina i ostale prateće delatnosti potrebne za tadašnji život.Ovde se jedno vreme kovao i novac.
Viminacijum je prema zapisima iz 256. godine bio centar Gornje Mezije. Na prostor Rimske imperije, nasrnuli su najpre Huni, koji su osvojili Gornju Meziju, a u V veku sasvim potisnuli Rimljane sa ovih prostora. Prolazili su ovuda i mnogi osvajači: Avari i učesnici krstaških ratova. Turci su se najduže zadržali na ovim prostorima.
Grad se prvi put pominje 1476. godine u turskom tefteru, mada ima tragova da je postojao još 1458. godine, a postao je poznat posle Požarevačkog mira zaključenog 1718. godine između Austrije i Turske.
Prva škola i jedna od najstarijih u Srbiji osnovana je u okviru lokalne pravoslavne crkve još 1733. godine (danas nosi ime Dositeja Obradovića).
Požarevac je u Prvom srpskom ustanku oslobođen od Turaka 1804. godine, a drugi put opet od Turaka 1815. godine uz lično učešće knjaza Miloša Obrenovića, vojvode Milenka Stojkovića iz Kličevca i Petra Dobrnjca.
Pravi procvat doživljava dolaskom knjaza Miloša Obrenovića na vlast. On je nastojao da u Požarevcu razvije trgovinu, a razvio je i sudsku vlast u Srbiji tako što je 1821. godine osnovao prvi nahijski sud u kneževini Srbiji. On osniva prvu Gvardijsku školu 1830, a potom i Višu vojnu akademiju 1837. Njegovom zaslugom u Požarevcu je 1819. godine podignuta Saborna crkva, dvor-konak (1825. godine), nova čaršija (1827. godine) i na kraju, za vreme njegove druge vladavine, Ljubičevo (1853. godine) čije uređenje je nastavio i knez Mihailo Obrenović.
Godine 1842. Požarevljani su dobili pozorište, gde je održana i premijera „Romea i Julije“, i uopšte nekog dela Vilijema Šekspira, na Balkanu.
Požarevac je punih sto godina bio slobodan grad i to od 1815. pa sve do 1914. kada je opet okupiran od strane Austrije.
Slučaj je hteo da u Prvom Svetskom ratu 15. oktobra 1918. godine, Požarevac bude oslobođen od Nemaca i Bugara, a 1944. godine u Drugom Svetskom ratu istog datuma bude oslobođen od Nemaca. Tada su jedinice Narodno oslobodilačke vojske i Crvene armije proterale okupatore sa ovih prostora.
Nakon ovog perioda grad je postao poznat po industriji i energetici.
Na teritoriji opštine i okruga nalaze se izuzetno bogati i brojni arheološki lokaliteti, od kojih su najznačajniji Lepenski Vir (Golubac), Margum (Dubravica), Viminacijum (Kostolac) i lokalitet Rukumija. U ataru Kličevca pronađena je i svetski čuvena Velika majka (ili Kličevački idol) iz bronzanog perioda.

 

 

 

 

Similar Posts